Gen Z i millennialsi: jak finanse kształtują karierę młodych

Pokolenie Z i millennialsi podejmują decyzje zawodowe pod silnym wpływem warunków finansowych, wynika z badania „2026 Gen Z and Millennial Survey” firmy Deloitte przeprowadzonego między listopadem 2025 a styczniem 2026 roku na próbie blisko 22,6 tys. respondentów z całego świata.

Czy finansowe wyzwania rzeczywiście opóźniają karierę młodych?

Tak — dla większości z nich. Badanie pokazuje, że 55 proc. przedstawicieli pokolenia Z i 52 proc. millenialsów przesunęło w czasie ważne decyzje związane z karierą, dalszą edukacją lub założeniem rodziny właśnie dlatego, że nie stać ich na to teraz. To nie jest zwykłe odkładanie „na później” — to skutek rzeczywistych ograniczeń budżetowych, które wpływają na trajektorię życiową całego pokolenia.

W Polsce sytuacja jest szczególnie napięta. Koszt utrzymania stanowi główną obawę dla 32 proc. przedstawicieli Gen Z i 39 proc. millenialsów. Równocześnie wojny i konflikty geopolityczne martwią 32 proc. Gen Z i 36 proc. millenialsów na polskim rynku. Te dwie kategorie zagrożeń — ekonomiczne i bezpieczeństwa — dominują nad innymi wyzwaniami, kształtując sposób, w jaki młodzi pracownicy planują swoją przyszłość.

Mieszkanie — czy to rzeczywiście bariera w wyborze pracy?

Dostępność mieszkań to nie tylko problem osobisty — to czynnik, który bezpośrednio wpływa na decyzje zawodowe. Dla 59 proc. Gen Z i 52 proc. millenialsów w Polsce ceny nieruchomości odgrywają kluczową rolę w wyborze stanowiska pracy. Jeszcze więcej — odpowiednio 71 proc. i 52 proc. — przyznaje, że sytuacja na rynku mieszkaniowym wpływa na ich gotowość do zmiany pracodawcy lub relokacji do innego miasta.

To oznacza, że pracodawcy konkurują nie tylko o umiejętności, ale o zdolność pracownika do przetrwania finansowego w danym mieście. Oferta pracy w dużym mieście z wysokimi cenami mieszkań musi być znacznie bardziej atrakcyjna niż w ośrodku mniejszym, aby przyciągnąć talenty. Elastyczne warunki zatrudnienia, praca zdalna lub hybrydowa stają się nie luksusem, lecz warunkiem koniecznym.

Jak młodzi pracownicy widzą swoją przyszłość zawodową?

Aspiracje są duże, ale ścieżki do ich realizacji się różnią. Aż 68 proc. Gen Z i 59 proc. millenialsów chce osiągnąć stanowiska kierownicze na poziomie senior leadership. Jednak drogi do celu są zróżnicowane:

Wynika z tego, że dla obu pokoleń dominuje pragmatyczne podejście — większość chce się uczyć i rosnąć stopniowo, zamiast ryzykować szybki skok na stanowisko, do którego mogą być nieprzygotowani. Jednocześnie znaczna część (szczególnie Gen Z) nie chce czekać — szuka możliwości szybkiego awansu, co sugeruje, że rynek pracy musi oferować różne trajektorie dla różnych typów pracowników.

Czy sztuczna inteligencja zmienia pracę młodych pokoleń?

Tak, i to szybciej niż mogłoby się wydawać. Sześć na dziesięciu pracowników Gen Z i millenialsów już wykorzystuje narzędzia AI w swoim codziennym działaniu zawodowym. W Polsce odsetek jest podobny — 58 proc. Gen Z i 57 proc. millenialsów korzysta z narzędzi sztucznej inteligencji w pracy.

AI nie jest jednak tylko narzędziem do wykonywania zadań. Dla 68 proc. Gen Z i 73 proc. millenialsów to przede wszystkim źródło nauki i rozwoju zawodowego. Równocześnie 66 proc. Gen Z i 67 proc. millenialsów wykorzystuje AI do uzyskania wskazówek zawodowych — czyli szuka w algorytmach pomocy w planowaniu kariery.

Ta powszechna adopcja AI wśród młodych pracowników oznacza, że umiejętność pracy z algorytmami staje się elementem standardu zawodowego. Pracodawcy, którzy nie będą wspierać rozwoju biegłości w AI wśród swoich zespołów, mogą stracić konkurencyjność.

Jakie umiejętności naprawdę liczą się dla przyszłości?

Mimo wszechobecności AI, młodzi pracownicy wiedzą, że maszyny nie zastąpią całkowicie człowieka. Umiejętności, które chcą rozwijać, to przede wszystkim:

• Kreatywność
• Przemawianie publiczne
• Komunikacja interpersonalna
• Leadership
• Biegłość w obsłudze narzędzi AI

To kombinacja „miękkich” kompetencji (empatia, przekonywanie, kierowanie ludźmi) z umiejętnościami technicznymi. Młodzi pracownicy intuicyjnie rozumieją, że przyszłość należy do tych, którzy potrafią łączyć ludzką twórczość z możliwościami technologicznymi.

Co to oznacza dla pracodawców i pracowników

Dla firm wynika z tego jasny wniosek: tradycyjne podejście do rekrutacji i retencji talentów nie wystarczy. Młodzi pracownicy nie będą się zadowalać samym wynagrodzeniem, jeśli reszta ich życia jest finansowo niestabilna. Pracodawcy, którzy chcą przyciągnąć i zatrzymać Gen Z i millenialsów, muszą oferować pakiet benefitów uwzględniający rzeczywiste wyzwania finansowe — elastyczność pracy, pewność zatrudnienia, wsparcie w rozwoju zawodowym i dostęp do narzędzi nowoczesnych.

Dla samych pracowników to moment, by zainwestować w umiejętności, które będą cenne niezależnie od tego, jak szybko zmieni się rynek pracy. Nauka AI, doskonalenie komunikacji i budowanie doświadczenia kierowniczego to inwestycja, która zwróci się niezależnie od tego, czy będą pracować dla korporacji, czy dla siebie.