AI Act zmieni briefy freelancerów. Co się zmieni od 2026 roku?
Od sierpnia 2026 r. obowiązuje AI Act. Firmy będą pytać freelancerów nie tylko o efekt, ale o użycie AI, przejrzystość pracy i odpowiedzialność.
Przepisy AI Act dotyczące przejrzystości treści tworzonych z pomocą sztucznej inteligencji zaczną obowiązywać w Unii Europejskiej od 2 sierpnia 2026 r., a to oznacza fundamentalną zmianę w sposobie komunikacji między firmami a freelancerami. Nie chodzi już o proste pytanie “czy można używać AI?”, lecz o precyzyjne określenie, gdzie AI zostało zastosowane, kto odpowiada za kontrolę materiału i czy publikacja wymaga dodatkowego oznaczenia.
Jak AI Act zmieni briefy dla freelancerów?
Do tej pory brief zawierał informacje o formacie, stylu, terminie i budżecie. Od sierpnia 2026 r. będzie to narzędzie zarządzania ryzykiem, w którym firma zamawiająca będzie musiała wyjaśnić swoje oczekiwania wobec użycia sztucznej inteligencji. Valentyn Ziuzin, prezes zarządu Freelancehunt, podkreśla: “AI Act nie oznacza końca zlecania treści tworzonych z pomocą sztucznej inteligencji. Oznacza natomiast koniec niedopowiedzeń w briefie. Firma powinna wiedzieć, czy AI może zostać użyte, w której części pracy, kto sprawdza fakty, kto zatwierdza materiał i czy publikacja wymaga oznaczenia.”
Zmiana dotyczy przede wszystkim najpopularniejszych kategorii freelancingu. Raport “Portret Freelancera 2025” platformy Freelancehunt, oparty na badaniu 1100 aktywnych freelancerów z Polski i Europy Środkowo-Wschodniej (grudzień 2025), pokazuje, że projektowanie graficzne wskazywało 24,6% respondentów, programowanie 24,3%, a copywriting 12,9%. To właśnie w tych obszarach powstają materiały trafiające do kampanii marketingowych, sklepów internetowych, stron firmowych, prezentacji sprzedażowych i komunikacji eksperckiej.
Różne rodzaje użycia AI — różne wymagania
AI Act nie traktuje wszystkich zastosowań AI jednakowo. Kluczowe znaczenie ma rozróżnienie między pomocą techniczną a sytuacją, w której AI staje się ważnym elementem finalnego materiału.
| Typ użycia AI | Przykład | Wymóg przejrzystości |
|---|---|---|
| Pomoc pomocnicza | Korekta tekstu, research, porządkowanie materiału | Niższy — informacja w briefie wystarczy |
| Część istotna | Wygenerowana grafika, syntetyczny głos w reklamie | Wyższy — może wymagać oznaczenia w publikacji |
| Deepfake lub treść informacyjna | Syntetyczne wideo, tekst publikowany jako materiał dziennikarski | Najwyższy — obowiązkowe oznaczenie i dodatkowe kontrole |
Inaczej należy traktować korektę językową, inaczej wygenerowaną grafikę przedstawiającą osobę, a jeszcze inaczej syntetyczny głos w reklamie czy deepfake. Brief powinien jasno rozróżniać zwykłą pomoc techniczną od sytuacji, w której AI tworzy istotną część gotowego materiału.
Nowy standard profesjonalizmu dla freelancerów
Dla osób pracujących na zlecenie oznacza to przejście od ogólnych deklaracji do konkretnych wyjaśnień. Sama odpowiedź “korzystam z AI” albo “nie korzystam z AI” przestaje wystarczać. Znaczenie będzie miała umiejętność pokazania klientowi, gdzie AI było narzędziem pomocniczym, które elementy zostały przygotowane lub zmienione automatycznie, jakie źródła sprawdzono i co wymaga kontroli przed publikacją.
Oleg Topchiy, założyciel Freelancehunt, wskazuje na najważniejsze ryzyko: “Największe ryzyko nie polega na tym, że freelancer użyje AI. Ryzyko pojawia się wtedy, gdy klient dowiaduje się o tym dopiero na końcu projektu — przy publikacji kampanii, tekstu ekspertkiego albo materiału wideo. Zasady powinny być ustalone na początku współpracy, tak samo jak termin, budżet, zakres poprawek czy prawa do materiału.”
Przejrzystość pracy z AI stanie się elementem jakości usługi, a nie dodatkiem po zakończeniu projektu. Platformy freelancerskie będą jednym z pierwszych miejsc, gdzie ta zmiana stanie się widoczna w codziennej pracy — to tam spotykają się firmy zamawiające treści, wykonawcy korzystający z nowych narzędzi i materiały, które później funkcjonują pod marką zleceniodawcy.
Jak zmieni się konkurencja na rynku freelancingu?
AI Act może zmienić sposób wyboru wykonawcy. Do tradycyjnych kryteriów — ceny, portfolio, terminu realizacji i opinii — dojdzie pytanie o przejrzystość pracy z AI. W projektach dla marek, mediów, sklepów internetowych i firm B2B większą wiarygodność zyskają freelancerzy, którzy potrafią wyjaśnić swój sposób pracy, oddzielić automatycznie wygenerowany element od treści sprawdzonej przez człowieka i pomóc klientowi bezpiecznie opublikować gotowy materiał.
To oznacza, że samo posiadanie umiejętności pracy z narzędziami AI nie będzie wystarczające. Konkurencyjną zaletą stanie się zdolność do komunikacji z klientem na temat sposobu pracy, zarządzania ryzykiem i zgodności z przepisami. Freelancerzy, którzy będą potrafili jasno wyjaśnić swoje procesy, będą mieli przewagę na rynku.
Co to oznacza dla branży?
AI Act nie zatrzymuje pracy kreatywnej ani nie zabrania używania sztucznej inteligencji. Wymusza jednak większą precyzję przed jej rozpoczęciem. Dla firm zamawiających treści oznacza to konieczność bardziej przemyślanego podejścia do briefów i zarządzania ryzykiem związanym z publikacją materiałów. Dla freelancerów to szansa na podniesienie standardów profesjonalizmu i wyróżnienie się na rynku poprzez transparentność.
Wejście w życie obowiązków dotyczących przejrzystości AI od 2 sierpnia 2026 r. to nie koniec współpracy między firmami a twórcami treści, lecz początek bardziej dojrzałego i odpowiedzialnego modelu pracy, w którym zarówno zleceniodawca, jak i wykonawca dokładnie wiedzą, na jakich warunkach powstaje materiał i kto za co odpowiada.
Najczęstsze pytania
Od kiedy obowiązuje AI Act dotyczący przejrzystości AI?
Od 2 sierpnia 2026 r. w Unii Europejskiej zaczną obowiązywać przepisy AI Act dotyczące przejrzystości treści tworzonych lub zmienianych przy użyciu sztucznej inteligencji. Dotyczy to tekstów, grafik, stron internetowych, materiałów reklamowych i wideo.
Czy freelancerzy będą mogli dalej używać AI?
Tak, AI Act nie oznacza końca zlecania treści tworzonych z pomocą sztucznej inteligencji. Oznacza natomiast koniec niedopowiedzeń w briefie — freelancerzy będą musieli być przejrzyści w kwestii tego, gdzie i jak AI zostało użyte.
Co powinno znaleźć się w briefie dotyczącym użycia AI?
Brief powinien jasno określić: czy AI może być użyte, w jakim zakresie, które elementy mogą być automatycznie generowane, kto sprawdza fakty i zatwierdza materiał, oraz czy publikacja wymaga dodatkowego oznaczenia.
Jakie kategorie freelancingu będą najbardziej dotknięte zmianami?
Projektowanie graficzne (24,6%), programowanie (24,3%) i copywriting (12,9%) — to najpopularniejsze obszary freelancingu, w których powstają materiały trafiające do kampanii, sklepów internetowych i komunikacji marek.
Jak zmieni się wybór freelancera po wejściu AI Act?
Do ceny, portfolio, terminu i opinii dojdzie pytanie o przejrzystość pracy z AI. Większą wiarygodność zyskają freelancerzy, którzy potrafią wyjaśnić swój sposób pracy i oddzielić elementy generowane przez AI od treści sprawdzonej przez człowieka.
Na podstawie: Magazyn MANAGER+. Tekst opracowany redakcyjnie.